1) Sulu filtre (wet scrubber) sistemlerinde başlıca “filtre/ayırıcı” çeşitleri

Sulu filtrelerde klasik anlamda “torba/kartuş” gibi kuru filtre medyası yerine, tozu su ile temas ettirip sonra da damlacığı (sisi) ayıran kademeler kullanılır. Bu yüzden “filtre” kelimesi pratikte ayırıcı + sis tutucu katmanları kapsar.

A) Kıvılcım tutucu / ön ayırıcılar (giriş kademesi)

Amaç: Kıvılcım, iri partikül ve kıymık/çapak gibi parçaları su haznesine gitmeden önce düşürmek.

• Kıvılcım tutucu (spark arrestor) / baffle (saptırmalı) plaka

• Siklon ön ayırıcı (hibrit sistemlerde çok yaygın): iri taneleri alır, scrubber yükünü azaltır (basınç kaybı da düşer).

• Metal tel örgü (mesh) kaba tutucu: özellikle yağlı duman/iri aerosol öncesi.

Kuru–sulu sistemlerin birlikte kurgulanabildiğini ve “siklon/torba/kartuş vs. + sulu filtre” şeklinde hibrit yaklaşımları sektör kaynakları da karşılaştırmalı anlatır.

B) Islak yakalama kademesi (asıl toz tutma bölümü)

Amaç: Tozu suyla temas ettirip bağlamak.

• Venturi scrubber (Venturi boğazlı): İnce toz ve yüksek yakalama verimi için sık tercih edilir; enerji/basınç kaybı daha yüksek olabilir.

• Spray (püskürtmeli) kule / sprey odası: Daha düşük basınç kaybı; iri–orta partikülde iyi.

• Dolgu yataklı (packed bed) scrubber: Gaz–sıvı temasını artırır (dolgu malzemesi: PP halkalar vb.); koku/gaz yıkamada da kullanılır.

• Köpük (foam) / türbülans odalı tasarımlar: Belirli uygulamalarda.

C) Sis tutucu / damlacık ayırıcı (mist eliminator) – en kritik “filtre”

Amaç: Su ile taşınan damlacıkların bacaya gitmesini engellemek (aksi halde “su sisi” ve carry-over olur).

• Chevron (V tip) lamelli damlacık tutucu

• Tel örgü (wire-mesh) demister (paslanmaz/PP)

• Çok kademeli (dual-stage) mist eliminator: Yüksek debi/ince damlacıkta avantaj.

D) Son kademe (opsiyonel) – koku/ince aerosol için

• Aktif karbon modülü (koku/VOC odaklı uygulamalarda)

• HEPA/ince filtre (sulu sistem sonuna “kuru” son filtre olarak): Sadece uygun koşulda; nem/yoğuşma kontrolü şart.

E) Su devridaim hattı “filtrasyon” ekipmanları (bakım maliyetini belirler)

Sulu filtre performansı kadar, su tarafının temizliği de önemlidir:

• Çamur tutucu çöktürme/şamandıralı ön ayırıcı

• Torbalı sıvı filtresi / kartuş sıvı filtresi (devridaimde)

• Hidrosiklon (suda partikül ayırma)

• Otomatik çamur sıyırma/çekme (yoğun tozlu proseslerde)

İstanbul’da sulu filtre kurulumu/bakımı yapan firmalar “düzenli bakım, su haznesi temizliği” gibi noktaları özellikle vurguluyor; bu, satış sonrası bakım planı ihtiyacını gösterir.

2) Hangi proses için hangi filtre kurgusu daha mantıklı?

Kısa “seçim matrisi”:

• Metal taşlama/çapak alma, kaynak dumanı (kıvılcım riski):
  Kıvılcım tutucu + venturi / türbülanslı ıslak kademe + chevron demister

• Ahşap/MDF (yüksek toz yükü, çamur oluşumu):
  Siklon ön ayırıcı + sprey/packed bed + mesh demister + güçlü çamur yönetimi

• Alüminyum/toz patlama riski olan prosesler (uygun risk analiziyle):
  Islak sistemler tercih edilebilir; ancak proses özelinde ATEX/İSG değerlendirmesi gerekir.

• Koku + toz birlikte (boyahane/kimyasal proses vb.):
  Packed bed + gerekirse aktif karbon son kademe

3) Mevzuat/İSG çerçevesi (Türkiye)

Sulu filtre sistemleri “çözüm” tarafı; ama müşteri tarafında satın alımı tetikleyen ana motivasyon genelde İSG ve maruziyet kontrolü oluyor. Türkiye’de işyerlerinde toz riskine karşı alınacak tedbirlerin çerçevesi Tozla Mücadele Yönetmeliği ile belirlenir.
Bu sebeple İstanbul’daki sanayi işletmelerinde:

• lokal emiş–toplama,

• uygun arıtım (kuru/sulu),

• periyodik bakım ve ölçüm disiplinleri
  daha çok denetlenebilir başlıklar olarak görülür.

4) İstanbul’da (ilçe/mahalle odağıyla) nerelerde daha çok talep çıkar?

İstanbul’da sulu filtre / toz toplama talebi en yoğun olarak OSB’ler, sanayi siteleri ve üretim kümeleri çevresinde oluşur. Pratikte “mahalle” bazında hedefleme için en işlevsel yöntem: OSB adını ve OSB’nin bulunduğu mahalleyi hedeflemektir.

A) Avrupa Yakası – yüksek yoğunluk (Başakşehir / İkitelli hattı)

• İkitelli Organize Sanayi Bölgesi (Başakşehir): OSB’nin kendisi “İkitelli OSB Mahallesi” olarak geçer.
  Bu hatta; metal işleme, mobilya, plastik, tekstil, paketleme vb. çok çeşitli üretim var → toz toplama ihtiyacı sürekli.

Saha önerisi: İkitelli’de özellikle metal–ahşap–plastik kümelerinde “ön ayırıcı + ıslak + demister + su filtrasyonu” paketleri daha kolay konumlanır.

B) Anadolu Yakası – Dudullu OSB / Ümraniye hattı (DES–İMES–KADOSAN kümeleri)

• Dudullu OSB (İstanbul) resmi OSB yapısıyla faaliyet gösteriyor.

• Dudullu OSB çatısı altında DES, İMES, KADOSAN gibi sanayi siteleri ve “Fabrikalar Bölgesi” gibi alt kümelerden bahsedilir.
  Bu bölge; makine imalatı, talaşlı imalat, sac işleme vb. için çok güçlüdür → kıvılcım/metal tozu kaynaklı sistem talepleri yaygın.

C) Tuzla ve çevresi (Anadolu Yakası – ağır sanayi/imalat kümeleri)

Tuzla; tersane/imalat ve yan sanayi yoğunluğu nedeniyle yüksek debili toz–duman uygulamalarının sık çıktığı bir hat. (Bu başlıkta OSB/alt bölge isimleri hedeflenerek gidilmesi genelde daha verimli olur.)

5) İstanbul “mahalleleri içinde” nasıl pratik hedef listesi çıkarılır?

İstanbul’da mahalle sayısı çok fazla olduğu için, satış/operasyon açısından en doğru yöntem şu:

1. OSB / Sanayi Sitesi adı (İkitelli OSB, Dudullu OSB, DES/İMES/KADOSAN vb.)

2. Bağlı olduğu ilçe/mahalle (ör. İkitelli OSB Mahallesi – Başakşehir)

3. OSB içindeki sektör kümesi (metal/ahşap/plastik)

4. Buna göre kademeli filtre konfigürasyonu (ön ayırıcı + ıslak kademe + demister + su devridaim filtresi)

6) Hud Makine için “ürünleştirme” önerisi (kısa)

İstanbul pazarında en hızlı anlaşılır paketler:

• Paket-1 (Standart): Spray + chevron demister + basit çamur tahliyesi

• Paket-2 (Yüksek verim): Venturi + çift kademe demister + devridaim sıvı filtresi

• Paket-3 (Ağır toz): Siklon ön ayırıcı + spray/packed bed + otomatik çamur yönetimi